De Romeinse wegen
We stellen u de belangrijkste wegen van het Romeinse Rijk voor
De grote Romeinse wegen, de zogenaamde consulaire wegen, doorkruisen Italië al sinds de oudheid en ook vandaag de dag reizen we er nog steeds over, misschien wel zonder dat we ons daarvan bewust zijn.
De eerste Romeinse consulaire wegen
Alle consulaire wegen zijn een tastbaar bewijs van de grootsheid van Rome en in het bijzonder van de oude Romeinse beschaving. Van de oude Romeinen hebben we namelijk de wegen geërfd die ook vandaag de dag nog onze belangrijkste stedelijke verbindingsassen vormen en het hele land doorkruisen.
De Romeinen waren de eersten die het belang van verplaatsingen in hun beschaving introduceerden; daarom legden zij een dicht wegennet aan om elke beschaafde en veroverde plaats te kunnen bereiken. Naarmate het rijk zich uitbreidde, werd het wegennet automatisch uitgebreid. Dit ontwikkelde zich langs een hoofdas waaruit een groot aantal secundaire wegen vertakte, die dienden als verbindingswegen tussen de grote steden, de voorsteden en het platteland.
Alle Romeinse provincies waren met Rome verbonden
Rome slaagde erin een wegennet aan te leggen dat alle Romeinse provincies met elkaar verbond en ervoor zorgde dat de hoofdstad vanuit alle delen van het rijk bereikbaar werd.
Het systeem voor de aanleg van wegen is nog steeds onderwerp van onderzoek
We zien hier dus hoogstaande ingenieursprestaties die nog steeds onverklaarbaar zijn, zowel vanwege de enorme opoffering die de aanleg vergde als vanwege de enorme hoeveelheid vervoerde materialen – laten we niet vergeten dat de Romeinse wegen allemaal geplaveid waren met stenen platen, compleet met stoepranden – noch vanwege de nauwgezette studie van de geo-archeologie. Voor zover men zich kan herinneren is er nog nooit een Romeinse weg ingestort; al het voorbereidende werk dat aan de aanleg voorafging, is nog steeds onderwerp van onderzoek.
De bevoorradingswegen van de Romeinse legioenen
De eerste wegen die door de Romeinen werden aangelegd, dienden voornamelijk voor militaire doeleinden; de primaire noodzaak om hun legioenen binnen een beperkte tijd van voldoende bevoorrading te voorzien en bereikbaar te maken, gaf deze bouwwerken een legendarische status.
De Romeinse weg, symbool van grootsheid
Vervolgens ging men over tot de aanleg van wegen voor politieke doeleinden, maar dit soort bouwwerkzaamheden betrof vooral de kleine dorpen rond Rome, die al vanaf het begin een bron van politieke publiciteit vormden voor de senatoren van die tijd.
De wegen van het rijk die voor de handel werden gebruikt
In een later stadium werden de straten beter “geïnterpreteerd”; ze kwamen namelijk in de belangstelling van de handel te staan.
Vandaar de openstelling naar de oosterse wereld, die zo rijk is aan oneindige schatten; de handel met winstoogmerk begint, en dat mag je gerust zeggen, terrein te winnen en de ruilhandel in basisbehoeften neemt af.
De verschillende doelen van de aanleg van een weg
Van een spontane aanleg van rechte wegen die naar gelang de behoeften een naam kregen (denk bijvoorbeeld aan de Via Salaria, die bestemd was voor het vervoer van zout), tot een openbaar werk dat sterk door politici werd nagestreefd (vandaar de naam censoren en consuls).
In het oude Rome kostte het aanleggen van een weg eigenlijk heel weinig; er werd voornamelijk gebruikgemaakt van slaven en soldaten als arbeidskrachten en er werd niet veel aandacht besteed aan onteigening of zelfs maar aan de gevolgen voor het milieu – er werd gewoon gebouwd.
"Alle wegen leiden naar Rome"
Het belangrijkste was dat de aangelegde weg eeuwig zou meegaan. We kunnen zonder enige twijfel stellen dat dit doel volledig is bereikt, en het bewijs hiervoor is dat we ons deze grootse bouwwerken na ongeveer twee millennia nog steeds herinneren en er nog steeds gebruik van maken.
De belangrijkste wegen van het rijk die tot op heden bewaard zijn gebleven, zijn:
- Via Appia
- Via Aurelia
- Via Cassia
- Via Claudia Augusta
- Via Emilia
- Via Flaminia
- Via Salaria



